شما اینجا هستید
متفرقه » هزاران پرنده اما افسوس از یک اراده/پرنده نگری درگلستان حامی ندارد

خبرگزاری زردیس، گروه استان ها- اعظم محبی: گلستان به عنوان یکی از مناطق گردشگری ایران، از جاذبه ها و پتانسیل های متعددی برای جذب توریست برخوردار است؛ از جنگل‌های هیرکانی به عنوان فسیل های چند میلیون ساله در جنوب استان گرفته تا گِل فشان‌ها و دیوار تاریخی در شمال استان که هر کدام طرفداران بی شماری دارد.

یکی از ظرفیت‌های بالقوه استان میزبانی از طیف گسترده انواع پرندگان آبزی و کنار آبزی مهاجر است؛ پرندگانی که معمولاً از نیمه دوم سال از مناطق سردسیر مانند سیبری و اروپای شرقی برای زمستان‌گذرانی وارد گلستان می شود.

وجود صدها آب بندان و چندین تالاب بین‌المللی مانند آلاگل، آلماگل، آجی گل و تالاب گمیشان، در کنار ظرفیت پهنه آبی خلیج گرگان، این استان را به یکی از کانون های مهاجرت پرندگان تبدیل کرده و ۶ ماه از سال این ظرفیت های آبی میزبان این موجودات زیبا هستند.

پرنده‌نگری رشته جدیدی در حوزه طبیعت‌گردی و بومگردی محسوب می‌شود که در آن علاقه مندان و دوستداران پرندگان با حضور در اکوسیستم‌های این موجودات به تماشای حیات وحش می پردازند.

ثبت عکس و فیلم برداری از این پرندگان و یا مطالعه رفتار شناسی از جمله ظرفیت‌های است که گردشگران عمومی و علمی از آن بهره مند می شوند.

با وجود این‌که سالیانه شاهد حضور و فرود صدها هزار پرنده از گونه‌های مختلف در استان هستیم اما این جاذبه‌های ارزشمند مورد غفلت قرار گرفته‌اند؛ پتانسیلی که می‌تواند علاوه بر درآمدزایی و ایجاد مشاغل همسو با طبیعت موجب توانمندی جوامع حاشیه نشین تالاب‌ها و زیستگاه‌های این پرندگان باارزش شود.

این صنعت می‌تواند مشاغلی همچون قایقرانی، تورها و راهنمایان گردشگری، واحدهای بوم گردی، صنایع دستی و غیره را رونق داده و برای ساحل نشینان هم درآمدزا باشد.

هزاران پرنده اما افسوس از یک اراده/پرنده نگری درگلستان حامی ندارد

در حال حاضر با وجود بیش از ۵۰ هزار هکتار تالاب بین المللی در گلستان تنها یک برجک پرنده‌نگری وجود دارد که نشانه کم توجهی مسئولان به این صنعت پردرآمد در استان است.

حرفه های جانبی رونق می گیرد

یکی از اهالی بندرترکمن در این خصوص به خبرنگار زردیس گفت: هر ساله ده‌ها هزار پرنده مهاجر از مناطق سردسیر وارد خلیج گرگان می شوند؛ پرندگان منحصر به فردی که تماشای آنها موجب حس آرامش و لذت است.

عبدالعزیر کم افزود: تماشای پرندگانی مانند فلامینگو و پلیکان شاید برای بومیان تکراری باشد اما بسیاری، آنها را تنها در باغ وحش دیده اند لذا حضور آنها در ساحل و دیدن پرندگان برای مردم دارای جاذبه‌های فراوانی است.

وی بیان کرد: در صورت رونق پرنده نگری در شهرستان برخی از مشاغل مانند شکار، کمرنگ شده و به جای آن مشاغلی همچون راهنمای گردشگری و حرفه های جانبی مانند فروش صنایع دستی و غیره رواج خواهد یافت.

کم گفت: دیگر از ترس و دلهره برای اخذ مجوز شکار و کشتار پرندگان خبری نیست و حضور در کنار طبیعت گردان با دوربین‌های عکاسی و شکاری در ساحل و دریا لذت بخش می شود.

وی ادامه داد: همچنین امکان غذا دادن به برخی از پرندگان دریایی مانند کاکایی وجود دارد که این کار هم جاذبه بسیار لذت بخشی است.

کم بیان کرد: همان‌طور که مسئولان به دنبال ایجاد مزارع گردشگری مختلف در گلستان هستند می توانند از مناطق ساحلی هم حمایت کرده و با ارائه تسهیلات، در راستای پرنده نگری، تعاونی‌های بومی و محلی را شکل دهند و با استفاده از امکاناتی مانند قایق، تلسکوپ های قوی و مراکز اقامتی سنتی از گردشگران زیادی در این مناطق میزبانی کرد.

هزاران پرنده اما افسوس از یک اراده/پرنده نگری درگلستان حامی ندارد

مسئولان برای پرنده نگری برنامه ای ندارند

یک کارشناس گردشگری هم به خبرنگار زردیس گفت: پرنده‌نگری همانند بسیاری از جاذبه های گلستان مغفول مانده و همان‌طور که استان برای جاذبه های بی مانندی همچون گلفشان نفتلیجه و قارنیارق با زیبایی های منحصر به فرد برنامه خاصی ندارد برای پرنده‌نگری هم هیچ رویکرد منسجمی دیده نمی شود.

با رونق پرنده نگری مشاغلی همچون شکار کم رنگ شده و درآمد بومیان از ارائه خدماتی به گردشگران افزایش خواهد یافت فاطمه زمانی افزود: به گفته کارشناسان حیات وحش بیش از ۱۱۰ گونه انواع پرندگان آبزی و کنار آبزی در گلستان رویت می‌شود اما با این وجود کوچکترین توجهی به این ظرفیت نشده در حالی که در کشورهای اروپایی با یک دهم این تنوع، شاهد آن هستیم که تورهای پرنده‌نگری برای ماه‌ها رزرو شده است.

وی تصریح کرد: پرنده‌نگری صنعتی سبز محسوب می‌شود که در آن کوچکترین آثاری از گردشگر در طبیعت باقی نمانده و صرفاً چند عکس و صرف چای دودی در ساحل به یادگار خواهد ماند.

زمانی فرهنگ‌سازی و آموزش را هم مهم ترین جزء این شاخه از گردشگری برشمرد که لازم است اصول و شاخص هایی رعایت شود.

پرنده نگری رفتار دوسویه با طبیعت است

یکی از کارشناسان حیات وحش هم در این زمینه به خبرنگار زردیس گفت: گلستان از گونه‌های متنوع پرندگان بهره‌مند است که برخی از آنها بسیار نادر هستند و از آن جمله می‌توان به غاز پیشانی سفید کوچک و یا انواع اردک ها اشاره کرد.

میثم ذوالفقاری افزود: در سالیان گذشته شاهد حضور محققان خارجی در تالاب های استان بودیم که برای تحقیق و مطالعه بر روی مورفولوژی یا رفتارشناسی پرندگان وارد گلستان می شدند.

ذوالفقاری ادامه داد: بزرگترین دغدغه بحث پرنده‌نگری در گلستان ناشناخته بودن آن است، یعنی این صنعت که در دنیا طرفداران زیادی دارد برای مردم کشور ما تعریف نشده است.

هزاران پرنده اما افسوس از یک اراده/پرنده نگری درگلستان حامی ندارد

وی بیان کرد: به عنوان نمونه برای موضوعات ساده‌ای همچون برداشت تمشک و محصولات زراعی دیگر، واحدهای گردشگری راه اندازی شده تا مردم ساعت‌ها در این مزارع به تفریح بپردازند اما جاذبه بی مانندی همچون تماشای پرندگان که موجب تزریق حس آرامش و رهایی از روزمرگی بوده بدون برنامه باقی مانده است.

ذوالفقاری گفت: باید بپذیریم که زیستگاه های آبی گلستان به نوبه خود باغ وحش بزرگ محسوب می‌شوند که برای تماشا رفتار طبیعی پرندگان در اختیار مردم قرار گرفته ولی این فرصت به درستی معرفی نشده است.

وی تاکید کرد: در صورتی که بتوانیم صنعت پرنده‌نگری را توسعه دهیم، چالش هایی همچون شکار غیرمجاز و کشتار پرندگان کاهش خواهد یافت، یعنی در یک رفتار دو سویه هم بومیان منطقه از این صنعت بهره مند می شوند و هم برای جبران کمبود ماموران حفاظت از حیات وحش، گام بزرگی برداشته می شود.

ورود میلیون ها پرنده به تالاب های گلستان

رئیس اداره نظارت بر حیات وحش محیط زیست گلستان هم در این خصوص به خبرنگار زردیس گفت: در حال حاضر پرنده های سیبری وارد گلستان شده و به مرور تعداد آنها افزایش خواهد یافت.

محمود شکیبا افزود: دو برجک دیده بانی یکی در آلاگل و تالاب گمیشان وجود داشته که در گمیشان به دلیل عقب نشینی آب دیگر قابل استفاده نیست.

وی بیان کرد: در سال، تورهای پراکنده برای پرنده نگری به سواحل و تالاب های استان مراجعه می کنند اما تعداد آنها قابل توجه نیست.

شکیبا اضافه کرد: تالاب های استان جاذبه های خوبی برای گردشگران است اما به طور جدی به این ظرفیت های پرداخته نشده و حتی مردم استان با آنها آشنا نیستند.

هزاران پرنده اما افسوس از یک اراده/پرنده نگری درگلستان حامی ندارد

وی گفت: طبق سرشماری ها سالانه ۳۰۰ هزار پرنده وارد گلستان می شوند اما این رقم تنها در یک ماه خاص شمارش شده و میلیون ها پرنده مهاجر که به استان آمده و رفته اند را شامل نمی شود.

شکیبا در خصوص گونه ها هم بیان کرد: انواع مرغابی ها، کشیم، فلامینگو، چنگر، انواع آبچلیک ها، پلیکان، حواصیل، ایگرت، انواع قو و غاز وارد گلستان می شوند.

وی شکار و خشک و کم آب شدن تالاب ها را از جمله تهدیدات پیش روی این پرندگان برشمرد و بیان کرد: این پرندگان در حدود ۶ ماه از سال در زیستگاه های آبی استان مستقر شده و سپس مهاجرت می کنند که البته چند گونه مانند کشیم ها و چنگرها در استان باقی می مانند.

برنامه ای نداریم

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گلستان هم گفت: برای پرنده نگری برنامه مجزایی در استان نداریم و تنها در قالب تورهای طبیعت گردی که در مسیرهای مختلف تعریف شده، به این نوع از گردشگری هم پرداخته می شود.

احمد تجری بیان کرد: مشاهده پرندگان جزئی از بسته های گردشگری است که بسته به موقعیت و مسیر تورها، مورد توجه قرار می گیرد.

پرنده نگری در کشور شاخه ای نوپا بوده که می توان با اندک توجه به این بخش و ایجاد زیرساخت های لازم زمینه حفظ محیط زیست و درآمدزایی برای بومیان منطقه را فراهم کرد.





اخبار زردیس | جدیدترین اخبار ایران و جهان